Przypadek kliniczny 18155
Syndrom Nerwowo-Czaszkowo-Kręgowy, Choroba Filum, Obniżenie migdałków móżdżku (DAC), Syndrom Arnolda Chiari typu I, Idiopatyczna jamistość rdzenia, Odchylenie Kręgu obrotowego (RTO) oraz Wielopoziomowe dyskopatie. Pacjentka leczona operacyjnie poprzez Sekcję Filum Terrminale.
Sekcja Filum Terminale: 21/02/2017
Wiek w momencie zabiegu: 11 lat
Data kontroli pooperacyjnej: 24/07/2026
Wiek w momencie kontroli: 21 lat
Stan kliniczny po 9 latach obserwacji
Pacjentka, która nie wyraża zgody na ujawnienie swojej tożsamości, została poddana zabiegowi z wykorzystaniem metody Filum System® przez zespół Dr. Royo w wieku 11 lat. Po dziewięciu latach od zabiegu zgłosiła się ponownie na wizytę kontrolną w celu oceny odległych wyników leczenia, zarówno w zakresie stanu klinicznego, jak i obrazu radiologicznego.
Przed rozpoczęciem leczenia u pacjentki występowały częste bóle głowy o różnym nasileniu, pojawiające się lub nasilające w związku z wysiłkiem fizycznym oraz podczas prób Valsalva. Dolegliwości bólowe były zlokalizowane głównie w okolicy potylicznej i czołowej, a ponadto towarzyszyły im nudności, światłowstręt, nadwrażliwość na dźwięki oraz zaburzenia pamięci świeżej.
Pacjentka zgłaszała również dolegliwości bólowe w obrębie barków występujące po wysiłku fizycznym, okresowe uczucie uogólnionego osłabienia kończyn górnych oraz ból lewej okolicy pachwinowej nasilający się podczas chodzenia. Ponadto występowały u niej epizody nagłego osłabienia jednej z kończyn dolnych, a także napadowe uczucie ciepła w dłoniach i stopach. W ostatnich miesiącach poprzedzających zabieg objawom tym towarzyszyło uczucie obrzmienia oraz świąd.
W pierwszych latach po zabiegu pacjentka pozostawała pod regularną kontrolą. W tym okresie obserwowano okresowe wahania nasilenia objawów, jednak w dalszej perspektywie przebieg kliniczny oceniono jako korzystny. Obecnie pacjentka wskazuje na znaczną poprawę stanu klinicznego — większość dolegliwości uległa wyraźnemu zmniejszeniu, a część z nich ustąpiła całkowicie już kilka lat temu.
Poprawa objawów neurologicznych
W trakcie badania neurologicznego przeprowadzonego podczas wizyty kontrolnej specjalista stwierdził całkowite lub częściowe ustąpienie większości wcześniej występujących objawów neurologicznych stwierdzanych w badaniu przedmiotowym.
Zaobserwowano m.in. poprawę w zakresie oczopląsu oraz wyników prób Mingazzini i Barré dla kończyn dolnych. Poprawie uległy również odruchy głębokie (ścięgniste), odruchy podeszwy stóp oraz odruchy brzuszne.
Rezonans magnetyczny przed i po zabiegu
Obrazy rezonansu magnetycznego (RM) wykonane przed operacją w 2016 roku, przed zabiegiem Sekcji Filum Terminale, wykazywały szereg nieprawidłowości związanych z obrazem klinicznym pacjentki (ryc. 1 i 2).
W badaniu stwierdzono przede wszystkim:
- Zniesienie lub spłycenie lordozy szyjnej oraz kifozy piersiowej,
- Obniżenie migdałków móżdżku, sięgających do połowy dolnego brzegu tylnego łuku C1 oraz do górnego brzegu tylnego łuku C2,
- Odchylenie kręgu obrotowego
- Dyskopatie na poziomach C3–C4, C4–C5, C5–C6, C6–C7 oraz D8–D9,
- Jamistość rdzenia kręgowego (SM) na poziomie C2, z cechami niedokrwienia i obrzęku rdzenia w odcinku szyjnym i piersiowym, sięgającymi do poziomu D10.
Rys. 1. Obrazy przedoperacyjne z 2016 roku w porównaniu z obrazami pooperacyjnymi z 2026 roku. Widoczne obniżenie migdałków móżdżku przed zabiegiem oraz ich późniejsze uniesienie po zabiegu.
Ryc. 2. Rezonans magnetyczny okolicy czaszkowo-szyjnej oraz odcinka piersiowego kręgosłupa – przypadek nr 18155. Obrazy przedoperacyjne z 2016 roku w porównaniu z obrazami pooperacyjnymi z 2026 roku. Widoczna jama syringomieliczna na poziomie C2 oraz jej całkowite ustąpienie w badaniu kontrolnym po zabiegu.
Kontrola radiologiczna po 9 latach od Sekcji Filum Terrminale
W badaniach rezonansu magnetycznego wykonanych w 2026 roku, dziewięć lat po zabiegu przecięcia więzadła Filum Terminale przeprowadzonym zgodnie z metodą Filum System®, stwierdza się zmiany w stosunku do obrazów uzyskanych przed zabiegiem.
Najważniejsze obserwowane zmiany obejmują:
- Całkowite ustąpienie Jamistości rdzenia kręgowego.
- Uniesienie migdałków móżdżku,
- Pozostałe zmiany pozostają zasadniczo niezmienione w porównaniu z badaniami przedoperacyjnymi.
Porównanie badań rezonansu magnetycznego pozwala ocenić zmiany w obrazie radiologicznym migdałków móżdżku oraz jamy syringomielicznej na przestrzeni dziewięciu lat obserwacji.
Subiektywna ocena efektów leczenia przez pacjentkę
W subiektywnej ocenie uzyskanych efektów leczenia pacjentka zgłasza poprawę w zakresie objawów na poziomie 80%. Ocenia, że przeprowadzona interwencja przyniosła jej znaczącą korzyść.
Pacjentka informuje również, że ponownie zdecydowałaby się na przeprowadzenie tego zabiegu, przy czym należy zaznaczyć, że pierwotną decyzję o jego wykonaniu podjęli wówczas jej rodzice. Ponadto deklaruje, że poleciłaby innym pacjentom metodę Filum System®.
Korzystny długoterminowy przebieg leczenia
Przebieg tego przypadku klinicznego wskazuje na utrzymującą się poprawę kliniczną i radiologiczną w ciągu dziewięciu lat obserwacji po zastosowaniu metody Filum System® u pacjentki, u której zabieg wykonano w wieku dziecięcym.
W kontrolnym badaniu przeprowadzonym w 21. roku życia stwierdzono istotną poprawę kliniczną, manifestującą się znacznym zmniejszeniem objawów oraz całkowitym lub częściowym wycofaniem się obiektywnych objawów neurologicznych. W badaniu rezonansu magnetycznego uwidoczniono korzystne zmiany, w tym uniesienie migdałków móżdżku oraz ustąpienie jamy syringomielicznej stwierdzanej przed leczeniem operacyjnym.
Opisany przypadek stanowi przykład długoterminowej obserwacji pacjentki pediatrycznej z Syndromem Arnolda Chiari typu I i Idiopatyczną jamistością rdzenia po zastosowaniu metody Filum System®. W subiektywnej ocenie pacjentki uzyskane efekty były korzystne, a zastosowane leczenie wiązało się z odczuwalną poprawą jakości jej życia.